participatiesamenleving
  • Gast
  • Blog
  • Geen reacties

Hoe ziet de zorg in 2035 er uit?

Een chip in je hand met daarop al je medische gegevens. Drones die maaltijden bezorgen. Nanotechnologie die je hoge cholesterolgehalte tot nul reduceert. Het lijkt de ver-van-mijn-bed show, maar is dichterbij dan je denkt.

Moeilijk is het te voorspellen hoe de samenleving er over zo’n 20 jaar uit ziet. Maar één ding is zeker: veranderingen die op ons af komen hebben vele malen meer impact dan de veranderingen waaraan we de afgelopen jaren het hoofd hebben geboden.  Ik heb me eens ingeleefd hoe mijn leven eruit zou kunnen zien in 2035. Ik ben dan 75 jaar en geef graag een inkijkje in mijn leven.

Als jij iets voor mij doet, doe ik iets voor jou

participatiesamenleving In 2035 ben ik 8 jaar met pensioen en volop aan het genieten na een vijftig jaar arbeidzaam leven. In de samenleving is een tendens ontstaan van wederkerigheid: als jij iets voor mij doet doe ik iets voor jou. De overheid kan en wil het allemaal niet meer voor ons regelen. Voor elkaar zorgen, zoals de participatiesamenleving dat beoogt is inmiddels gemeengoed. De verzorgingsstaat is op de achtergrond geraakt.

De overheid biedt alleen nog een vangnet  voor degenen die echt buiten de boot vallen. Zorg is verweven met het maatschappelijk speelveld en niet meer exclusief voorbehouden aan zorgorganisaties. De positieve visie op gezondheid van Machteld Hubert was 2016 al een goede zienswijze en geldt nog steeds. Je bent immers meer dan je ziekte of gebrek.

De participatiecockpit

participatiecockpitIk zie in mijn omgeving steeds meer mensen een community vormen: woongroepen van gelijkgestemden die afspraken met elkaar maken over hoe het leven op een zo aangename mogelijke manier vorm te geven. Zij kopen zorg gezamenlijk in en zorgen zo nodig voor elkaar. Ook mijn vrouw en ik zien dat wel zitten, maar hebben ook twijfels. Wij zien namelijk steeds meer service- en zorgpunten ontstaan, zelfs in het kleine dorp waar wij wonen, en dat maakt thuis blijven wonen ook aantrekkelijk. We noemen dat wel eens gekscherend “de zusterspost van de wijk”, maar het heet officieel de participatiecockpit van de wijk.Vanuit deze cockpit wordt eigenlijk als geregeld wat ik nodig heb. Met beeldbellen vraag ik hulp of ondersteuning aan. Wij willen zolang mogelijk thuis blijven wonen. Als de cockpit niet meer aan mijn hulpvragen kan voldoen, wil ik pas naar een verpleeghuis. Ik heb gehoord dat de gemiddelde verblijfsduur in een verpleeghuis nog maar 3 maanden is, in 2016 was dat nog minder dan een jaar en in 2010 zelfs 3 jaar!

Eigen regie

Kwaliteit van leven is de afgelopen jaren in de samenleving steeds meer onderwerp van gesprek geworden, merk ik. Belangrijke levensvragen gaan over zelfbepaling en eigen regie. Een betekenisvol leven, lichamelijk en psychisch welbevinden en er toe doen zijn dagelijks terugkerende thema’s die levenskeuzes bepalen.

zelfrijdende autoOok ik ben hier erg mee bezig. Wat kan ík (nog) doen om betekenisvol te zijn? Gelukkig kan ik en iedereen die in de wijk woont via de  participatiecockpit zijn diensten aanbieden. Zo krijgen bijvoorbeeld alle wijkbewoners via de app of onze huisrobot Rosita een signaal als er een gevaarlijke situatie ontstaat voor bewoners uit de wijk die dementerend zijn. Die situaties komen gelukkig steeds minder voor sinds auto’s die niet zelfrijdend en corrigerend zijn of een geactiveerde chip hebben waardoor ze langzamer gaan rijden als iemand in de buurt komt, niet meer in de wijk mogen komen. Gemeenten zijn dementievriendelijk, dementerende ouderen hebben meer vrijheid sinds ze gebruikmaken van een GPS systeem. Met al die maatregelen is het aantal ongelukken tot nul gereduceerd. Ik las overigens dat het genezen en voorkomen van dementie nu echt mogelijk is. Als het meezit kan de levensverwachting verder stijgen naar 100 jaar of ouder. Nieuwe gentechnologie kan het verouderingsproces namelijk afremmen en organen kunnen middels stamceltechnologie worden vervangen.

Eindregisseur

Verhuizen naar een verpleeghuis omdat je dementerend bent, komt daarom nog maar sporadisch voor. Bovendien hoor ik steeds meer verhalen van mensen die afgesproken hebben met de eindregisseur van zorg, de huisarts, dat als het ooit echt zover is ze andere keuzes willen maken. Deze discussie rondom euthanasie begon in 2015. Nu, 20 jaar later, is het geen discussie meer, maar een uitvloeisel van wat we zelfbepaling en eigen regie noemen.

chip in handEigen keuzes kunnen maken is en blijft essentieel. Zo hebben mijn vrouw en ik een chip laten plaatsen die continu de belangrijkste lichaamsfuncties registreert en bij afwijkingen meteen een signaal afgeeft naar de participatiecockpit. Wij beseffen terdege dat wij hierdoor een behoorlijk stuk van onze privacy opgeven, maar kopen daarmee ook wel een gevoel van veiligheid en zorg in. De ziektekostenverzekeraar stimuleert dit ook met als belangrijkste argument dat preventie de zorgkosten substantieel kan verminderen. Geen chip betekent een hogere verzekeringspremie. Ik kan overigens op afstand de functies van deze chips in- en uitschakelen. Inmiddels staan er meer dan 150 mogelijk functies op. Zelfs digitaal betalen is via deze chip in te stellen. Dat is wel prettig, want contant geld is bijna niet meer in omloop.

Nanotechnologie

Laatst was het schrikken toen een verpleegkundige aanbelde. In de cockpit had ze een signaal ontvangen over mijn veel te hoge bloeddruk en cholesterolwaarde. Een snelle medicamenteuze interventie kon erger voorkomen. Overigens was het wel bijzonder dat mijn cholesterol te hoog was, want door nanotechnologie zijn eigenlijk alle schadelijke vetten in voedingstoffen tot nul gereduceerd, maar dat terzijde.

mobiele operatiekamerIk had laatst beide armen gebroken. Ging je vroeger naar het ziekenhuis voor röntgenfoto’s en gips, nu kwam er een soort vrachtwagen voorrijden met röntgenapparatuur. In plaats van gips werd een 3 D mal geprint die perfect om mijn armen paste. En ook toen ik aan staar geholpen werd, kwam er een soort operatiekamer voorrijden met allerlei faciliteiten om mij aan staar te opereren. Ziekenhuizen zijn niet meer van die kolossale gebouwen. Alleen zeer complexe operaties worden nog in het ziekenhuis uitgevoerd, maar na de operatie ga je ook meteen weer naar huis. De verpleging en verzorging worden geregeld vanuit de wijkcockpit. Op afstand geef je de verpleegkundige toestemming om je medische gegevens in te kijken. Dat was ondenkbaar in 2017. Toen waren de rollen omgedraaid en moest je als cliënt toestemming vragen om in je eigen dossier te mogen kijken.

Rosita

rositaEen onmisbare hulp in huis is Rosita, onze huisrobot. Eigenlijk niet meer dan een rijdende computer met armen en benen en een monitor. Rosita reageert op spraak en ondersteunt bij de dagelijkse praktische huishoudelijke werkzaamheden, stofzuigen, gordijnen dichtdoen, vaatwasser leeg ruimen. Boodschappen kan ik gewoon via Rosita bestellen en worden op een door mij te bepalen tijdstip door een drone afgeleverd (ik heb zelfs gelezen dat men verwacht dat over 5 jaar zo rond 2040 de drones een dusdanige kracht hebben dat ze zelfs mensen kunnen vervoeren!) Als ik een opdracht inspreek kan Rosita iets uit de koelkast halen, mij helpen met eten en drinken, mijn steunkousen en kleren aantrekken. Via Rosita kan ik contact maken met de cockpit en heb ik via een beeldscherm meteen contact met een verpleegkundige. We zouden Rosita zo in kunnen stellen dat er automatisch een signaal naar de cockpit gaat als Rosita geen contact met ons krijgt omdat er iets met ons is gebeurd. Ook helpt Rosita contact te leggen met de kinderen.
We hebben zelfs met enkele vrienden via onze Rosita’s enkele avonden gekaart, ging goed, de kaarten verschenen gewoon op het scherm.

Wat betekenen deze veranderingen in 2035 voor zorgorganisaties?

In 2017 zagen veel mensen technologie als een verarming, nu is het niet meer weg te denken in de manier waarop we denken en handelen. Maar vragen zijn er nog te over.

  • Zijn in 2035 ouderenorganisaties nog leidend of moeten wij veel meer in gaan zetten op het bemannen van de cockpitfuncties in alle wijken?
  • Werken we nog in teams, of zijn er alleen maar zelfstandige professionals die hun diensten beschikbaar stellen via de cockpit of soortgelijke organisaties?
  • Hoe is de financiering als alles via gekoppelde databestanden verloopt en er eigenlijk geen mensen meer aan te pas komen?
  • Als veel, heel veel informatie bekend is (Big Data) kunnen we dan misschien diagnoses op afstand doen. Als veel mensen thuis blijven, wat betekent dat dan voor de facilitaire dienstverlening als maaltijdvoorziening en schoonmaak.
  • Is er nog een BOPZ of een inspectie of een CIZ.  Als alles te volgen is op afstand, is dat nog maar de vraag. Al het geld en de menskracht die wij hiermee besparen kan ten goede komen aan die zorg die niet door techniek of anderszins is te vervangen.

Ik ben ervan overtuigd dat wij in 2035 nog veel menskracht binnen de zorg nodig hebben om de doodeenvoudige redenen dat het aantal ouderen aanzienlijk is. Echter, er worden wel andere competenties gevraagd van de mensen die in de zorg werken. Digitaal onderlegd, ondersteunend, faciliterend om systemen te kunnen laten werken, analyserend.

Er is één troost, niet alleen de zorg zal met dit fenomeen te maken krijgen. Alle dienstverlenende beroepen, zoals de politie, defensie, detailhandel moeten na gaan denken hoe zij met het oog op de vergrijzing en de toenemende technologische mogelijkheden de toekomst willen inrichten.

Besef één ding, wij mogen deelnemen aan een unieke periode in de geschiedenis, geniet ervan!

Mario de Keijzer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *